Leer- en studiedag 2016

De leer- en studiedag 2016 op de Blakervelderhoeve te Roden.

Een frisse ochtend na een aantal extreem warme dagen in september. De zon kwam bijna door na een mistige nacht en de temperatuur was aangenaam. Het lijkt wel gisteren, dat ik om een uur of 9 richting Roden vertrok, Fokeltsje was deze dag helaas verhinderd. Het reed lekker vlot door op de A7 waardoor ik er al voor 10 uur was. Aangekomen op de Blakervelderhoeve heb ik kennis kunnen maken met onze gastheer en gastvrouw Wim en Tessa Ram.  Ik dacht dat ik aan de vroege kant was maar er waren meer vroege vogels. We werden ontvangen in de stal waar ook 16 zwartbles ooilammeren stonden. Onder het genot van een kop koffie en thee zijn de gesprekken begonnen.

Net over half 11 heeft onze vicevoorzitter Wim de dag geopend. Er werd gemeld dat de voorzitster niet vrij heeft kunnen krijgen hoewel ze er graag bij had willen zijn, we kregen de hartelijke groeten. Tilly kwam met het voorstel te zingen voor Wim Ram aangezien hij jarig was deze dag. Na de laatste woorden van de vicevoorzitter werd er nog een kop koffie ingeschonken en een gebakje genuttigd waarna de rondleiding over het bedrijf begon.

Aller eerst kwamen wij aan in een andere stal waar een aantal blaarkoppen en lakenvelders stonden. Ook stonden er drie jonge “blakervelders”. Wim vertelde over zijn fok doel en de keuzes die hij daarbij probeert te maken. Ook werd uitgelegd wat de dieren voor voer kregen en waarom ze dat wel of niet aten.

Het was een drukte van jewelste want er werd in de stal hard gewerkt aan een prachtige praalwagen

Er werden veel foto’s gemaakt van de grote imposante lakenvelder os.

De rondleiding ging door naar het weitje waar de geiten stonden.

Wim vertelde over de Toggenburger geit en de zwartbonte geit die ook zeldzame huisdierrassen zijn. Tessa liet ons haar trots, de boerderij winkel zien waar het heerlijk rook en waar de lekkerste producten lagen.

De tijd begon te dringen dus liepen we terug naar de stal waar we eerder deze ochtend werden ontvangen. Iedereen verzamelde zich rondom het schapenverblijf. Er werd veel gesproken, besproken en gevraagd. Onze gastvrouw Tessa vroeg zich af of zij veel eenlingen hadden gekregen doordat de ram laat bij de ooien was gekomen en of dit kwaad kon. Van een aantal kanten kwamen er ideeën en theorieën waardoor Tessa een antwoord kreeg op haar vraag. Er werd op het onderwerp door gesproken en de jonge ooien werden goed bekeken. Dhr. Mulder kwam met de vraag of Rients en Dhr. Tien een aantal dieren konden bespreken omdat de verschillen goed te zien waren. Wim heeft met behulp van Rients een drietal dieren apart gezet. Het waren drie ooilammeren met grote verschillen in het kruis. Er werden vragen gesteld over de juiste verhoudingen en of het kwaad kon of het kruis hellend was. Rients kon veel vragen beantwoorden en werd daar waar nodig aangevuld door Dhr. Tien. Voor de meer veterinaire kijk op de zaken werd Dhr. Mulder geraadpleegd. Zo werd onder meer duidelijk dat een dierenarts niet beslist een keizersnede doet aan de hand van de stand van het kruis maar dat dit meer gebaseerd wordt op de ruimte die het moeder dier heeft. Er werd volop gediscussieerd waardoor veel kennis kon worden overgedragen en er tijd en ruimte was om vragen te beantwoorden en zo duidelijk mogelijk toe te lichten.

We streken allemaal neer aan de zeer goed verzorgde lunchtafel. Na een moment van stilte opende Tessa de maaltijd en vertelde over al het lekkers dat op tafel stond. Er werd heerlijk genoten van de blakervelder hamburgers, eieren, broodjes en heerlijke zuiveldranken. Halverwege de lunch kwamen Bert Steginga en Gerry van Alst ons vergezellen. Ook zij schoven bij ons aan tafel.

Na de lunch namen we afscheid van Leo die meer op de agenda had staan.

De beamer werd klaar gezet en geïnstalleerd om een presentatie te krijgen over de fokcirkel. Aller eerst hebben Bert Stegenga en Gerry van Alst zich voor gesteld waarna begonnen werd met de presentatie over de zogeheten rammencirkel. Rammencirkel, fokcirkel, kringfokkerij, rondfokkerij, allerlei verschillende benamingen werden genoemd deze middag. De presentatie begon met het woord “samenwerking”. Samenwerking is de sleutel van het tot een succes maken van een rammencirkel.

Er werd een en ander verteld over de geschiedenis van het Solognote schaap en over de fokstrategie en over de problemen waar ze als vereniging tegen aanliepen in 2012.

Ze kregen namelijk een tekort aan dekrammen en het importeren daarvan werd telkens lastiger. Om dit probleem op te lossen zijn ze begonnen de populatie te analyseren en te kijken of een rammencirkel voor hun zou kunnen werken.

Ze hadden een luxe probleem omdat het inteelt percentage erg laag was binnen de populatie maar een hele hoge verwantschap, dat kwam doordat vele ooien zussen, nichten, tantes en andere familie van elkaar waren.

Ook hebben 5 fokkers gezamenlijk 13 drachtige ooien geïmporteerd. Ze zijn begonnen met het kijken naar variaties in vrouwelijke bloedlijnen en hebben bloedlijnen gevormd en geregistreerd.  De fokcirkel zoals die in Frankrijk wordt gebruikt is in Nederland niet mogelijk omdat er te veel verplichtingen aan zitten. Zodoende hebben ze als vereniging een fokcirkel opgezet en de dieren gegroepeerd. Er werd geprobeerd 7 duidelijk en consequent verdeelde foklijnen gemaakt, allen van ongeveer evenveel dieren. Vervolgens werden er afspraken en richtlijnen opgezet zoals;

  • fokkers kiezen zelf een dekram uit de voorgaande familie in de cirkel.
  • in geval van nood of tekort aan rammen bij voorgaande familie wordt een ram gekozen uit de familie dáárvoor.
  • niet te streng in de leer maar vergeet andere fokdoelen niet.
  • fokrammen beperkt inzetten.
  • vaste prijs fokrammen á € 140,–.
  • voornemens om ramlammeren te verkopen vóóraf kenbaar maken aan volgende familiefokkers in cirkel en andere belanghebbenden.
  • voor het dekseizoen krijgt een ieder een overzicht met de te koop en te huur staande rammen en adressen van wie een ram te koop of te huur zoekt.
  • alleen gezonde dieren in goede conditie mogen worden aangeboden.
  • verkoop ooien aan derden per ooienfamilie stimuleren om families te laten groeien i.p.v. gemixte kuddes te creëren.

Het Solognote stamboek is vanaf 2013 aan het fokken aan de hand van de rammencirkel. Ongeveer 80 procent van de fokkende leden neemt deel aan de rammencirkel. De meeste problemen die zij tot dusver ondervinden zijn dat er nog niet altijd voldoende dekrammen leverbaar zijn en dat de opfok mogelijkheden voor ramlammeren niet altijd voor de hand ligt aangezien ze de rammen meestal een jaar laten overlopen omdat de rammen anders niet geaccepteerd worden door de volwassen ooien.

Enkele nadelen van de cirkel die zij ondervinden zijn;

  • weinig rammen keuze i.v.m. kleine families.
  • medewerking van iedere deelnemer nodig voor succes.

Enkele voordelen van de cirkel die zij ondervinden zijn;

  • duidelijkheid, een ieder weet waar hij/zij aan toe is.
  • keuze binnen vaste families.
  • verwantschap neemt af.
  • inteelt percentage blijft laag.

Tijdens de presentatie werd iedereen gevraagd actief mee te denken en te discussiëren. Er werden veel vragen gesteld en duidelijke antwoorden gegeven.

Iedereen dacht mee over de voor- en nadelen van een rammencirkel en wat dit voor ons als zwartblesfokkers zou kunnen betekenen en dat wij nog rekening moeten houden met de aftekeningseisen waardoor het mogelijk lastiger is om geschikte rammen te vinden.

Na de presentatie heeft Wim van Eijkern onze gastsprekers hartelijk bedankt voor hun heldere presentatie en de goede uitleg die zij hebben gegeven.  Vervolgens werd er nog een kop koffie en thee genuttigd en kwam Tessa met een plak cake aan. De gesprekken gingen stevig door en er werden nog vragen gesteld over een eventuele rammencirkel binnen onze vereniging. Welke verwachtingen sommige fokkers hebben én of niet gewoon een cirkel moet worden opgezet. Fokkers die daaraan mee willen doen zouden dit moeten kunnen doen met alle steun van de vereniging die daarvoor nodig is en fokkers die hier niets voor voelen hebben uiteraard ook de vrijheid om hier niet aan deel te nemen. Wie weet kunnen we binnen de vereniging beginnen met afspraken en richtlijnen maken waarna de rammencirkel ingezet kan worden.

Rond een uur of 4 werd deze mooie dag door onze vicevoorzitter afgesloten. We hebben allen een hele mooie en leerzame dag gehad. Alles in een gemoedelijke en gezellige sfeer. Het weer was heerlijk en de zon kwam zo nu en dan tevoorschijn. Velen gingen nog met Tassa bij de boerderijwinkel langs om daar haar heerlijke producten aan te schaffen.

Hierna namen mensen afscheid en ging een ieder weer huiswaarts waarbij een zonnebril geen overbodige luxe was.

Een ieder die nog een PDF bestand wil hebben van de presentatie kan zich wenden tot onze secretaresse die het bestand kan doorsturen.

Het was een erg leerzame en gezellige dag met veel stof tot nadenken.

Wiepke